AI raakt meer dan je baan. Het raakt wie je bent.

Nov 19, 2026By Michiel van der Vlist
Michiel van der Vlist

Kunstmatige intelligentie bedreigt niet alleen banen, maar ook het professionele zelfbeeld van werknemers. Die opvallende waarschuwing komt van Microsoft-topman Satya Nadella (ICT Magazine).
In een interview met het Franse tijdschrift Le Point stelt Nadella dat werknemers steeds vaker worstelen met hun beroepsidentiteit. Vaardigheden waarvoor jarenlang opleiding en ervaring nodig waren, kunnen inmiddels gedeeltelijk door AI worden overgenomen.
Van 2.500 ondervraagde kenniswerkers is 46 procent gefrustreerd. AI maakt hun opgebouwde expertise voor iedereen toegankelijk.

Big tech maakt zich almaar nadrukkelijker zorgen over een mogelijke ontwrichting van de arbeidsmarkt. In de VS denken ze al na over belasting op AI-arbeid en fondsen voor omscholing (De Tijd). En in onderzoek van Agoria ziet men het risico van een braindrain bij maakbedrijven die hun fabrieken automatiseren met AI.  (Trends/Knack).

Werk verandert en daarmee verandert wie we denken te zijn.

In Gunnend Leiderschap schrijven we:
"Als gevolg van kunstmatige intelligentie zal kennis en denken een commodity, een bulkgoed worden."

Wie zich identificeert met zijn kennis, voelt dat. En schiet in de verdediging. Chris Argyris beschreef het mechanisme: "Wanneer iets raakt aan identiteit, status, ego of zelfbeeld, schiet het systeem in de verdediging.

AI dwingt ons min of meer tot transformatief leren. 

Single-loop. AI doet het werk. Dus ga ik AI controleren. Mijn rol blijft staan.

Double-loop. Wat kan ik naast mijn diploma en titel? En waarom denk ik eigenlijk dat mijn waarde in mijn kennis zit?

Triple-loop. Wie ben ik? Wat wil ik? Wat kan ik?

Daar ligt de waarschuwing van Nadella en dit vraagt dus iets van ieder individu. "Zolang we blijven wie we waren, doen we uiteindelijk weer wat we altijd deden."

Alleen komen we niet tot leren als we bang zijn. Psychologische veiligheid is daarom de voorwaarde voor transformatief leren. De derde loop kun je niemand opleggen. Je kunt wel de veiligheid gunnen en het goede gesprek faciliteren om erachter te komen wie jij bent, als een belangrijk deel van jouw identiteit, jouw werk verandert. 

Dat is gunnend leiderschap. Wat gun jij de mensen om je heen?

Bronnen
https://www.ictmagazine.nl/nieuws/nadella-ai-bedreigt-professionele-identiteit-van-werknemers/
https://www.tijd.be/opinie/algemeen/silicon-valley-bereidt-zich-voor-op-ontwrichting-arbeidsmarkt-en-wij/10699131.html
https://trends.knack.be/ai-en-tech/maakbedrijven-die-ai-integreren-zien-kennis-verdwijnen-zo-kan-een-skill-engineer-en-een-kennismanager-helpen/